على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

1658

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

و بىبصيرت و آگاهى . رشد ( racad ) ا . ع . راه راست . و نام مردى . رشد ( racad ) م . ع . رشد رشدا و رشادا . مر . رشاد . رشدة ( racdat ) و ( recdat ) ا . ع . حلال‌زاده خلاف زنية . و ابن رشدة مثله . يق : انه ولد لرشدة او لرشدة يعنى او حلال‌زاده است . الحديث : كنا نختبر اولادنا بحب على بن ابي طالب عليه السلام فاذا رأينا انه لا يحب على بن ابي طالب علمنا انه ليس منا و انه لغير رشدة يريد انه ولد لزنية . رشدى ( racad ) ا . ع . جستجوى راه اسم است مر استر شاد را . رشراش ( racr c ) ص . ع . استخوان نرم . و گوشت فربه بريان . و نان خشك نرم . رشراشة ( racr cat ) ص . ع . مؤنث رشراش . يق : خبزة رشراشة : نان خشك نرم . رشرش ( racrac ) ص . ع . نان خشك نرم . رشرشة ( racracat ) ص . ع . مؤنث رشرش . يق : خبزة رشرشة : نان خشك نرم . رشرشة ( racracat ) م . ع . نرمى كردن . و توانائى داشتن از كسى كه از وى مىترسند . رشف ( racf ) ا . ع . مكيدن آب . و خوردن همهء آبى كه در ظرف باشد . و فى المثل : الرشف انفع يعنى مكيدن آب اندك اندك تسكين‌دهنده‌تر است مر تشنگى را و اين مثل را در ترك عجله گويند . رشف ( racf ) و ( racaf ) م . ع . رشف الماء رشفا و رشفا ( از باب نصر و ضرب و سمع ) : مكيد آب را . و رشف الاناء : تمام آب را نوشيد و خالى گذاشت آوند را . رشف ( racaf ) ا . ع . آب اندك كه در ته حوض باقى ماند . و روى آبى كه شتران با دهان خود مىمكند . رشق ( racq ) م . ع . رشقت بالسهم رشقا ( از باب نصر ) : انداختم مر آن تير را . رشق ( racq ) و ( recq ) ا . ع . آواز قلم هنگام نوشتن . رشق ( recq ) ا . ع . تيراندازى . و هر چه بر آن گرو بندند . و جانب و وجه و طرف تيراندازى . ج : ارشاق . و قولهم : رمينا رشقا اذا رموا كلهم دفعة فى جهة واحدة . و يك روى تير . رشق ( racaq ) ا . ع . كمان خوش‌قامت زود تيرانداز . رشق ( racaq ) ص . ع . ج . رشيق . رشك ( rack ) ا . پ . حسد و رقابت و حسادت . و كبر و غرور و خودبينى . و گستاخى . و خودپرستى و عجب . و غيور و حسود . و تخم شپش . و رشك بردن و يا رشك خوردن : حسد بردن و رشكين شدن . و بىرشك : راضى و خشنود . و مردى كه از روسپى بودن زنش خشنود باشد . رشك ( reck ) ا . پ . تخم شپش و كيك و صوابة . و شخص راست ايستاده . و شخص ريش پهن . و چرك و ريم . و پژمردگى . رشك ( rock ) ا . پ . كژدم و عقرب . رشك ( reck ) ا . ع . - مأخوذ از فارسى - ريش انبوه . و مردى كه ريش او كلان و انبوه باشد . و آنكه سبقت را بر رماة برشمارد . و هر چيزى كه بر سبق گرد كنند و اصله الرشق بالقاف . و كژدم و عقرب . رشك‌آور ( rack - var ) ص . پ . حسود و رشك برنده . رشك‌خور ( rack - xor ) ص . پ . حسود و رشك برنده . رشكن ( racken ) ص . پ . متكبر . و غيور و حسود . و صاحب عجب و حسد . رشكناك ( rack - n k ) ص . پ . حسود و بدخواه . رشكناك ( rack - n k ) و ( reck - n k ) ص . پ . پر از شپش و رشك . رشكين ( rackin ) ا و ص . پ . داراى رشك و حسد و رشكن . و رقيب . و باد سرخ . رشم ( racm ) م . ع . رشم رشما ( از باب نصر ) : نوشت و نگار كرد . و رشم الطعام : مهر كرد انبار گندم را . رشم ( racm ) و ( racam ) ا . ع . باران . رشم ( racam ) ا . ع . سياهى كه در روى كفتار باشد . و علفى كه نخستين برآيد . و نشان باران در زمين . رشم ( racam ) م . ع . رشم رشما ( از باب سمع ) : بوى طعام برد و حريص گرديد بر آن . رشماء ( racm ' ) ص . ع . ضبع رشماء : كفتارى كه در روى آن سياهى باشد . رشميز ( racmiz ) ا . پ . ارضة و جانوركى چوب خواره . رشن ( racn ) ا . پ . نام روز هيجدهم از هر ماه شمسى . و نام فرشته‌اى . و پشته و كوه كوچك . و گزيدگى . رشن ( racn ) م . ع . رشن الكلب فى الاناء رشنا و رشونا ( از باب كرم ) : داخل كرد آن سگ سر خود را در آوند . و نيز رشن : ناخوانده مهمان گرديدن .